Rỉ sét hay gỉ sét ? Là câu hỏi mà rất nhiều người chưa thể phân biệt được, bạn thì sao bạn có biết từ nào là sử dụng đúng hay không ? Các biện pháp chống rỉ sét hiệt quả nhất hiện nay là gì ? Nếu bạn quan tâm đển vấn đề đang xảy ra hàng ngày này hãy đọc bài viết này của chúng tối. Chắc chắn bạn sẽ biết cách tẩy rỉ sét bằng điện hóa  trên sắthiệu quả nhất.

Sử dụng từ “rỉ” sét hay “gỉ” ?

Trong hai từ thì có lẽ tử gỉ thông dụng hơn nhiều so với rỉ, và đây cũng chính là lý do làm cho rất nhiều người bị nhầm lẫn khi sử dụng 2 từ này. Chúng ta cùng giải nghĩa từng từ để xem thử từ nào là đúng nhé.

  • “Gỉ” là một danh từ được hiểu là chất do kim loại bị oxi hóa mà thành. Thường xuất hiện ở một số loại sắt non, sắt kém chất lượng hoặc sắt để ngoài công trời quá lâu.
  • Vậy rỉ có nghĩa là gì ? Rỉ là từ đồng nghĩa với Gỉ, như đã nói do từ Gỉ sử dụng quá nhiều nên dễ bị nhầm tưởng từ “Gỉ Sét” là đúng.

Cách phát âm ở Miền Mắc

  • Ở miền bắc thì thì từ rỉ và gỉ đều được đọc là “Dỉ”, mặc dù 2 từ bắt đầu bằng 2 chữ khác nhau, nhưng do tiếng vùng miền nên tất cả đều đọc là /di/.

Cách phát âm ở Miền Trung

  • Ở miền trung thì chia ra rõ ràng hơn. Với từ rỉ thì vẫn phát âm là /ri/ còn từ gỉ thì phát âm là /di/.

Cách phát âm mở Miền Nam

  • Riêng ở Miền Nam đặc biệt là miền tây thì cách đọc sẽ khác hơn so với những vùng khác. Với “R” và “G” lại đọc chung là “G”. Vì vậy chữ Rỉ và Gỉ thì lại đọc là Gỉ.

Tóm tại: Bạn sử dụng từ Rỉ hay Gỉ đều được. Vì vậy trong bài viết tôi cũng sẽ luân phiên sử dụng 2 từ này để mọi người không bị nhầm lẫn.

Gỉ sét hay rỉ sét
Gỉ sét hay rỉ sét

Rỉ sét là gì ?

Rỉ sét (Gỉ sét ) là hiện tượng sắt bị oxy hóa. Rỉ được hình thành do Sắt (Fe) xảy ra phả ứng với Oxy có trong không khí. Dấu hiệu bạn biết là sắt bị gỉ đó là trên bề sắt xuất hiện một lơp vảy dễ bị vỡ khi chúng ta dùng lực để chà hoặc vật cứng gõ vào, màu sắc thường thấy chính là màu nâu, nâu đỏ hoặc là đỏ tuy vào từng kết cấu của sắt.

Lớp rỉ này thời gian đầu thì không ảnh hưởng nhiều đến  chất lượng của sắt, nhưng để trong thời gian dài nó có thể là chất ăn mòn vô cùng nguy hiểm.

Thông thường một mảnh sắt để lâu trong tình trạng rỉ sét toàn phần thì thể tích của nó có thể tăng gấp 8 lần so với bình thường, tấm sắt sẻ trở nên rất mềm và xốp. Khi ở tình trạng này sắt càng dễ xảy ra phản ứng với nước (H2O) và có vệ bị vỡ vụn ra. Đây cũng là nguyên nhân chính làm cho một số máy móc dễ bị hư hỏng khi để ở ngoài trời thường xuyên gặp nắng, mưa thất thường.

Rỉ sét là gì
Rỉ sét là gì

Các nguyên nhân gây ra tình trạng rỉ sét

Chắc hẳn nhiều người đã quá quen với công thức hóa học “Fe2O3”. Công thức này có tên gọi là Oxit sắt, nói một cách dân giã và dễ hiểu thì nó chính là Rỉ sắt mà chúng ta hay gặp. Chất xúc tác lớn nhất để tạo ra loại oxit này chính là nước. Điều này giải thích tại sao một số máy móc khi để trong nhà thì ít khi bỉ rỉ sét, còn để ngoài trời gặp mữa gó, hơi ẩm của không khí nên dễ bị hiện tượng oxit sắt hơn.

Có thể bạn sẽ nghĩ rằng về cấu trúc phân tử của sắt hoặc hợp chất của nó là Thép rất kín và chắc chắn thì làm sao nước có thể xâp nhập được ? Đúng là thời gian đầu nước chỉ có thể bám vào các lỗ hổng nhỏ, lĩ ti trong quá trình sản xuất loại vật liệu này mà tạo thành, nhưng sau một thời gian dài tiếp xúc với Oxi ngoài không khi dần dần tạo nên các lớp gỉ sắt lớn.

Nếu chỉ là Oxit thì không thể ăn mòn được sắt nhưng là Axit lại khác. Với một phần rất nhỏ phân tử Hidro có trong nước đã kết hợp với Oxi, sau một thời gian dài tạo ra một lượng nhỏ sắt hidro xít, nhưng để quá lâu dần dà hợp chất này lại tác dụng thêm với nước sau cùng tạo ra một lượng axit ăn mòn sắt.

  • Ngoài nguyên nhân trên thì còn có sự tác động của muối hoặc các bon dioxit
  • Bề mặt sắt yếu ( sắt non ) dễ dàng dính các tạp chất và gây ra phản ứng hóa học tạo chất ăn mòn.
  • Do thành phần hợp chất cacbon còn đồng đọng trong sắt. Lưu ý những loại sắt bạn thường sử dụng không phải sắt 100% mà trong đó còn có một lượng nhỏ các tạp chất không thể phân giải hết.
Các nguyên nhân gây ra tình trạng rỉ sét
Các nguyên nhân gây ra tình trạng rỉ sét

8 Cách tẩy rỉ sét bạn nên biết

1, Sử dụng muối và chanh nguyên chất

Chuẩn bị: Muối, chanh, khăn lau. Chắc chắn đây đều là những nguyên vật liệu bạn biết và rất thông dụng trong các căn bếp. Có lẽ bạn chưa biết cách chống gỉ sét nhờ cách này, đừng lo tôi sẽ hưỡng dẫn các bạn làm ngay đây.

Thực hiện với 4 bước cơ bản

Bước 1: Tùy vào vùng bị rỉ bạn cho một lượng muối vừa phải rắc lên về mặt của chúng.

Bước 2: Dùng nước cốt chanh đã chuẩn bị sẵn tưới lên toàn bộ vùng bạn mới rắc muối.

Bước 3: Chờ đợi 30 phút đến 45 phút để nó xảy ra các phản ứng hóa học.

Bước 4: Sau đó dùng khăn lau hoặc vỏ chanh để chà lên vị trí bị rỉ. Đảm bảo đánh bay các vêt gỉ cứng đầu nhất.

Sử dụng hành tây tẩy bay vết rỉ
Sử dụng hành tây tẩy bay vết rỉ

2, Cách tẩy rỉ sét trên sắt nhờ vào cocacola

Có thể nhiều người biết trong coca hay Pepsi có lượng chất ăn mòn ( Chất này được cho phép sử dụng và nó không ảnh hưởng đến sức khỏe con người ), bạn có thể dụng loại nước này để làm sạch dụng cụ bị gỉ.

Chuẩn bị: Nước coca, Pepsi hoặc nước có ga, giấy bạc, khăn lau, nước trắng sạch.

Cách thực hiện: Cần trải qua 4 bước như sau

Bước 1: Đổ coca vào ly, chậu hoặc vào một vật dụng nào đó có thể ngâm được đồ bị gỉ.

Bước 2: Dùng miếng giấy bạc chuẩn bị sẵn gấp lại cho vừa lòng bàn tay sau đó dùng để chà vào vị trí bị gỉ.

Bước 3: Sau khi chà xong dùng nước sạch để rửa lại. Nếu vấn còn thì tiếp tục dùng coca  để chà tiếp.

Bước 4: Lấy khăn lau sạch thiết bị.

Cách tẩy rỉ sét trên sắt nhờ vào cocacola
Cách tẩy rỉ sét trên sắt nhờ vào cocacola

3, Dùng Baking Soda

Nếu diện tích rỉ quá lớn thì bạn nên sử dụng Baking Soda để tiết kiệm chi phí và hiệu quả cũng rất tốt.

Chuẩn bị: bột Baking Soda, giấm, vật dụng đựng hỗn hợp ( Xô, chậu …), muỗng hoặc bao tay y tế, khăn lau

Cách thực hiện:

Bước 1: Trộn hỗn hợp Baking Soda với giấm để tạo thành một lượng hỗn hợp dạng sệt.

Bước 2: Dùng muỗng hoặc đeo bao tay phết lên các vị trí bị gỉ

Bước 3: Đợi khoảng 5 đến 10 phút bạn lau các vị trị bị gỉ, kết quả sẽ cực kỳ bất ngờ.

Bước 4: Rửa lại bằng nước sạch hoặc dùng xà bông để rửa lại.

Dùng Baking Soda tẩy gỉ sét
Dùng Baking Soda tẩy gỉ sét

4, Dùng khoai tây và nước rửa bát

Bạn có tin khoai tây và nước rửa chén có thể tẩy được rỉ sét hay không ? Nếu chưa hãy xem ngay cách làm dưới đây nhé.

Chuẩn bị: Khoai tây, nước rửa chén,

Cách làm:

Bước 1: Cắt củ khoai tây thành 2 sau đó ngâm trong nước rửa chén hoảng 5 đến 10 phút.

Bước 2: Lấy miếng khoai ra đặt vào vị trí bị gỉ sét.

Bước 3: Dùng miếng khoai chà lên những vị trí bị gỉ, sau khi chà xong thì dùng nước rửa sạch.

Dùng khoai tây và nước rửa bát
Dùng khoai tây và nước rửa bát

5, Sử dụng dấm để tẩy vết gỉ

Công thức tạo thành giấm có tên gọi là Axit Axetic, vì vậy hàm lượng axit trong giấm sau khi ngâm với các chất trong gỉ sét như Sắt, Oxi, Hidro sẽ tạo ra một loại axit đánh bay vết gỉ.

Lưu ý là bạn cần phải ngâm đồ vật trong khoảng thời gian từ 30 phút đến 2 tiếng để đảm bảo có hiệu quả cao nhất. Bạn ngâm càng lâu hiệu quả sẽ càng cao.

Sử dụng dấm để tẩy vết gỉ
Sử dụng dấm để tẩy vết gỉ

6, Làm sạch với kem đánh răng

Trong thành phần cấu tạo nên kem đánh răng cũng có chất tẩy chuyên dùng cho răng miệng, bạn có thẩy lợi dụng lượng chất hóa học trong đó để gây ra phản ứng với các chất có trong rỉ sắt tạo thành hợp chất lau sạch vết gỉ.

Chuẩn bị: Kem đánh răng, bàn chải, khăn, miếng lót

Cách làm:

Bước 1: Bôi một lượng kem đánh răng lên vết gỉ.

Bước 2: Dùng khăn, miếng lót, bàn chải đánh kem đánh răng thành dạng bọt bông

Bước 3: Bạn chà đến khi hết vết rỉ sau đó dùng nước rửa lại là xong.

Làm sạch vết gỉ với kem đánh răng
Làm sạch vết gỉ với kem đánh răng

7, Sử dụng hành tây tẩy bay vết rỉ

Ngoài công dụng tẩy gỉ sét nó còn có thể dùng để làm sáng nhẫn, bạc, chảo hoặc là dao…

Chuẩn bị: Hành tây

Cách thực hiện: Cắt hành tây ra thành múi cau đó chà lên vết gỉ, chà đến khi hết vêt gỉ thì đem đi rửa lại.

Sử dụng hành tây tẩy bay vết rỉ
Sử dụng hành tây tẩy bay vết rỉ

8, Sử dụng chất tẩy gỉ sét chuyên dùng

Nếu bạn quá bận rộn và không có nhiều thời gian để làm những việc như vậy thì có thể dùng mua các loại hóa chất chuyên dùng để tẩy vết rỉ sét một cách hiệu quả nhất.

Một số chất tẩy như: RP7, SYK Rust, Evapo-rust, Metal Rescue…Bạn có thể tìm hiểu thêm các loại hóa chất phù hợp.

Ngoài một số phương pháp thông dụng trên còn có một số biện pháp khác như: tẩy rỉ sét bằng điện hóa, che đậy vật liệu kín đáo an toàn, để ở nơi khô ráo, thoáng mát…

Sử dụng chất tẩy gỉ sét chuyên dùng
Sử dụng chất tẩy gỉ sét chuyên dùng

Các biện pháp chống rỉ sét hiệu quả nhất

Để sắt hoàn toàn không bị rỉ sét thì chúng ta cần phải có nhà máy, các vật dụng bảo quản chuyên dùng nhưng ở các công trình xây dựng, xưởng sản xuất thì điều này rất khó. Do đó tôi sẽ giới thiệu đến mọi người một số cách phòng tránh cũng như hạn chế việc bị gỉ nhất.

  • Sử dụng hợp kim chống rỉ sét: Bạn có thể sử dụng loại hợp kim sắt crom oxit để hạn chế việc rỉ.
  • Mạ: Bạn có thể dùng phương pháp mạ tĩnh điện, mạ kẽm, nhôm hoặc cadimi để chống gỉ sét. Khi mạ những hợp chất này thì lớp mạ sẽ chịu tác động của lớp gỉ trước khi ăn mòn vào vật liệu.
  • Kiểm soát độ ẩm khu vực chứa hàng: Khi vận chuyển loại hàng này có thể dụng gel silica để hạn chế gỉ sét.
  • Sơn phủ chống rỉ :Ngoài mạ bạn cũng có thể dùng sơn để sơn tạo hiệu ứng chống rỉ sét trên vật liệu sắt. Phương pháp này chuyên dùng để bảo vệ tàu thép hoặc ô tô…
  • Sử dụng chất tẩy chống gỉ thường xuyên.
Các biện pháp chống rỉ sét hiệu quả nhất
Các biện pháp chống rỉ sét hiệu quả nhất

Hóa chất tẩy rỉ sét kim loại

Dưới đây tôi sẽ giới thiệu đến mọi người top 5 loại chất tẩy rửa được ưa chuộng nhất.

1, Dung dịch tẩy rửa SYK Rust Remover

Là loại hóa chất có nguồn gốc từ Nhật Bản, có thành phần chính là: Phosphoric Acid, Non-ionic sirfactant, Glycol based solvent, nước cất… do đó khả năng loại bỏ gỉ sét rất tốt.

Ưu điểm của loại chất tẩy này

  • Tẩy rỉ sét nhanh, an toàn
  • Sử dụng được trên nhiều bề mặt
  • Dễ dàng pha chế
Dung dịch tẩy rửa SYK Rust Remover
Dung dịch tẩy rửa SYK Rust Remover

2, Hóa chất tẩy rửa B05

B05 được sản xuất ra để làm biến đổi rỉ hỗn hợp và nó được sản xuất dựa vào các hóa chất vô cơ và hữu cơ.

Ưu điểm

  • Dễ dàng thi công
  • Có độ pH trung tính
  • An toàn khi sử dụng
  • Tiết kiệm chi phí
Hóa chất tẩy rửa B05
Hóa chất tẩy rửa B05

3, Chất tẩy rỉ sét kim loại Nabakem FC-1

Sản phẩm có nguồn gốc từ Hàn Quốc, là loại sản phẩm trung tính, dễ dàng loại bỏ các lớp gỉ, bụi bẩn, cặn bám…

Sản phẩm được chứa trong trai 500g dạng chai xịt rất dễ sử dụng.

Chất tẩy rỉ sét kim loại Nabakem FC-1
Chất tẩy rỉ sét kim loại Nabakem FC-1

4, Thuốc tẩy rỉ sét Evapo – Rust

Là sản phẩm chống gỉ hàng đầu tại Mỹ, sản phẩm giúp làm sáng bóng sạch sẽ bề mặt của kim loại.

Ưu điểm

  • Làm sạch mọi vết gỉ
  • Không làm ảnh hưởng đến các vật liệu khác như cao su, nhựa, gỗ…
  • Có độ pH trung tính rất an toàn
  • Thân thiện với môi trường
  • Dề sử dụng
Thuốc tẩy rỉ sét Evapo – Rust
Thuốc tẩy rỉ sét Evapo – Rust

5, Thuốc tẩy rỉ 3M Stainless Steel Polish

Là thương hiệu do 3M của Việt Nam sản xuất với những ưu điểm hàng đầu như:

  • Tẩy sạch mọi vết rỉ trên nhiều bề mặt
  • An toàn cho sức khỏe
  • Thân thiện với môi trường
  • Tiết kiệm
Thuốc tẩy rỉ 3M Stainless Steel Polish
Thuốc tẩy rỉ 3M Stainless Steel Polish

Trên đây là toàn bộ thông tin liên quan đến gỉ sét bao gồm nguyên nhân, cách trị, phương pháp đề phòng và các loại hóa chất chuyên dùng. Hi vòng bài viết sẽ giúp đỡ cho bạn tìm ra cách phòng tránh cũng như giải quyết vết rỉ sét hiệu quả nhất